Τα πλοία και η ναυτιλία έχουν αλλάξει πάρα πολύ τα τελευταία χρόνια. Μαζί με αυτά, όπως είναι φυσιολογικό, έχουν αλλάξει και πολλά πράγματα όσο αναφορά τα πληρώματα και την φύση της εργασίας πάνω σε ένα πλοίο. Δεν θα μπορούσε να μείνει φυσικά έξω από όλες αυτές τις αλλαγές ο Καπετάνιος.
Ο ρόλος του σύγχρονου Πλοιάρχου συχνά φαίνεται απλός: Ένας άνθρωπος που είναι στη γέφυρα και δίνει εντολές, υπογράφει έγγραφα και κάθεται στην καρέκλα του γραφείου του μπροστά από έναν υπολογιστή. Στην πραγματικότητα, είναι μια θέση στην οποία συνδυάζονται η ναυσιπλοΐα, το φορτίο, τα μηχανήματα, οι άνθρωποι, η ασφάλεια και η εμπορική πίεση
Όταν κάτι πάει στραβά, η βασική αιτία σπάνια έχει σημασία. Αργά ή γρήγορα, η ευθύνη πέφτει στον Καπετάνιο. Ζητήματα που έχουν να κάνουν με το φορτίο, τσακωμοί των μελών του πληρώματος, επιθεωρήσεις vetting και PSC, προβλήματα με τις αρχές στα λιμάνια, προβλήματα με την ναυσιπλοΐα, εντάσεις μεταξύ των τμημάτων μέσα σε ένα πλοίο ή και των τμημάτων στο γραφείο, είναι μόνο μερικά από τα προβλήματα τα οποία σίγουρα δεν λύνονται από μόνα τους.
Παρά ταύτα, ο Πλοίαρχος σήμερα έχει συνήθως περιορισμένη εξουσία. Δεν επιλέγει το πλήρωμα, το πλοίο ή το budget. Πολλές αποφάσεις λαμβάνονται στην στεριά. Ωστόσο, η ευθύνη στο πλοίο παραμένει δική του.
Ένας καλός Καπετάνιος είναι υποχρεωμένος να κατανοεί πολλά πράγματα ταυτόχρονα και να λαμβάνει αποφάσεις μέσα σε πολύ περιορισμένο χρόνο, έχοντας πολλές φορές και ελλιπείς πληροφορίες. Τα περισσότερα σοβαρά περιστατικά δεν ξεκινάνε λόγω κάποιας κακοκαιρίας ή κάποιας τεχνικής βλάβης, αλλά συμβαίνουν λόγω της κόπωσης, της κακής επικοινωνίας και του ανθρώπινου λάθους.
Όταν όλα λειτουργούν σωστά, κανείς δεν δίνει σημασία στον Πλοίαρχο. Αυτό θεωρείται φυσιολογικό. Και παρόλο που τίποτα δεν είναι αυτονόητο, τα φώτα πέφτουν πάνω του όταν κάτι πάει στραβά.
Το να είσαι Καπετάνιος δεν έχει να κάνει με το κύρος ή το φαίνεσθε. Το να είσαι Καπετάνιος έχει να κάνει με την διατήρηση της σταθερότητας του συστήματος. Γι’ αυτό οι έμπειροι Καπετάνιοι συνήθως είναι ήρεμοι ή τουλάχιστον φαίνονται ότι είναι.
Κλείνοντας, να πω ότι δεν είναι καλό για κανέναν πάνω σε ένα πλοίο να υποτιμάται ο Πλοίαρχος. Ο Πλοίαρχος θα πρέπει να είναι υπολογίσιμος, να μπορεί να βοηθάει με κάθε τρόπο το πλοίο, τον Α’ μηχανικό, τον υποπλοίαρχο και όλο το πλήρωμα. Να μπορεί να διεκδικεί.
Για αυτό θεωρώ ότι η ναυτιλιακή βιομηχανία έχει πλέον αφαιρέσει πάρα πολύ εξουσία από τον πλοίαρχο. Ένας αδύναμος πλοίαρχος ούτε πολλά μπορεί να κάνει ούτε να διεκδικήσει κάτι με αξιώσεις μπορεί. Ας το έχουμε και λίγο στο μυαλό μας όλο αυτό….
