Το ναυτικό επάγγελμα ήταν από ανέκαθεν δύσκολο, ιδιαίτερο και απαιτούσε μεγάλα ψυχικά αποθέματα από αυτόν που αποφάσιζε να το ακολουθήσει. Οι αυξημένες απαιτήσεις, η πίεση της βιομηχανίας, οι γεωπολιτικές συγκρούσεις είναι μόνο μερικές από τις αιτίες που οι ναυτικοί θέλουν να φύγουν από την θάλασσα και οι νέοι δεν θέλουν να ακολουθήσουν το επάγγελμα του ναυτικού.
Μια σημαντική νέα έρευνα του Παγκόσμιου Ναυτικού Πανεπιστημίου (WMU) σκιαγραφεί την σκληρή εικόνα της ζωής στη θάλασσα, προειδοποιώντας ότι ο υπερβολικός φόρτος εργασίας, το χρόνιο στρες και η κακή ψυχική υγεία ωθούν ένα μεγάλο αριθμό ναυτικών προς την έξοδο, κάτι που αναμένεται να να έχει συνέπειες στην στελέχωση των πλοίων στο μέλλον, ενώ είναι πιθανόν να υπάρξουν και θέμα ασφάλειας.
Η έκθεση, με τίτλο «Αναζητώντας μια ισορροπία στη θάλασσα και τη ζωή σε ένα δυσμενές περιβάλλον», που ανατέθηκε από την Ένωση Αξιωματικών Διεθνών Ναυτικών (OUIS), βασίζεται σε απαντήσεις 4.372 ναυτικών 99 διαφορετικών εθνικοτήτων, καθιστώντας την μία από τις πιο ολοκληρωμένες έρευνες των ναυτικών τα τελευταία χρόνια.
Τα κύρια ευρήματα περιλαμβάνουν τις πολλές ώρες εργασίας (κατά μέσο όρο 71 ώρες την εβδομάδα), την παραποίηση των αρχείων εργασίας/ξεκούρασης για την κάλυψη και απόκρυψη τυχόν παραβιάσεων και την περιορισμένη έξοδο στα λιμάνια. Περίπου το ένα τρίτο όλων των ερωτηθέντων έδειξε επίπεδα στρες που χαρακτηρίζονται ως «σοβαρά και δυνητικά επικίνδυνα».
«Τα αποτελέσματα αυτής της έκθεσης από το WMU και το OUIS δείχνουν ότι οι αλληλένδετες προκλήσεις της ισορροπίας μεταξύ επαγγελματικής και προσωπικής ζωής, της ασφάλειας εισοδήματος και της κόπωσης επηρεάζουν την ευημερία των ναυτικών», δήλωσε ο πρόεδρος του WMU, Maximo Mejia.
«Η ιεράρχηση της ψυχικής ευεξίας και των υγιών συνθηκών εργασίας των ναυτικών είναι απαραίτητη, καθώς και ο τρόπος για να διασφαλιστεί η μακροπρόθεσμη βιωσιμότητα του ναυτιλιακού εργατικού δυναμικού».
Το πιο ανησυχητικό όμως για όλη την βιομηχανία, είναι ότι σχεδόν οι μισοί από όλους τους ερωτηθέντες δήλωσαν την πρόθεσή τους να εγκαταλείψουν το ναυτικό επάγγελμα μέσα στα επόμενα πέντε χρόνια!
Η μελέτη υπογραμμίζει επίσης τη βαθιά απογοήτευση με τα συστήματα διαχείρισης ασφάλειας: το 79% των ερωτηθέντων δήλωσαν ότι τα εγχειρίδια SMS τους ήταν μακροσκελή, και το 71% θεώρησε ότι οι διαδικασίες δεν αντικατόπτριζαν την πραγματικότητα στα πλοία ενώ σχεδόν τα δύο τρίτα περιέγραψαν την «χαρτούρα» ως υπερβολικά χρονοβόρα.
Ο εκτελεστικός διευθυντής του OUIS, Nick Bramley, δήλωσε ότι τα ευρήματα δείχνουν ότι οι ναυτικοί «εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν σημαντικές προκλήσεις στην επίτευξη μιας υγιούς και κοινωνικά βιώσιμης ισορροπίας μεταξύ επαγγελματικής και προσωπικής ζωής», προειδοποιώντας ότι «απαιτείται μια σημαντική αλλαγή εάν ο κλάδος θέλει όχι μόνο να διατηρήσει τους έμπειρους ναυτικούς, στους οποίους έχουν επενδυθεί πολλά, αλλά και να στρατολογήσει και να ετοιμάσει την επόμενη γενιά».
Το WMU ζητά επείγουσα, βασισμένη σε στοιχεία δράση από τις ρυθμιστικές αρχές, τις πλοιοκτήτριες και διαχειρίστριες εταιρείες για τη μείωση των διοικητικών βαρών, την επαρκής και σωστή επάνδρωση των πλοίων και της ανάπαυσης των ναυτικών – υποστηρίζοντας ότι χωρίς αυτό, η ναυτιλία θα έρθει αντιμέτωπη με την έλλειψη του ανθρωπίνου δυναμικού και της ασφάλειας στα πλοία.
Το σίγουρο είναι ότι θα πρέπει να γίνουν πολλά για να προσελκύσουμε τους νέους στο ναυτικό επάγγελμα. Τα πλοία και τα συστήματα πρέπει να σταματήσουν να σχεδιάζονται για τους ναυτικούς του 1995. Αντιμετωπίζουμε μια κρίση ανθρώπινου δυναμικού επειδή το κοινωνικό συμβόλαιο είναι ξεπερασμένο: οι προσδοκίες του 19ου αιώνα τυλιγμένες στην τεχνολογία του 21ου αιώνα. Μέχρι να αντιμετωπιστεί ο φόρτος εργασίας, η έξοδος στα λιμάνια, ο σεβασμός στο ναυτικό, οι επικοινωνία και το ίντερνετ, οι απολαβές καινοί συνθήκες διαβίωσης οποιαδήποτε υποτιθέμενη αύξηση στην ευτυχία των ναυτικών θα είναι μια κούφια νίκη.
Η ναυτιλιακή βιομηχανία και η παγκόσμια κοινότητα θα χει φερθεί πολύ σκληρά στο ναυτικό τα τελευταία χρόνια, ξεκινώντας από την πανδημία του κορονοϊού και συνεχίζοντας μέχρι και σήμερα, όπου δεκάδες ναυτικοί σκοτώνονται, συλλαμβάνονται, φυλακίζονται, ταλαιπωρούνται, έχοντας βρεθεί στην μέση πολεμικών συγκρούσεων και γεωπολιτικών εξελίξεων.
Διαβάστε ακόμα: Γιατί χάνονται οι σπουδαίοι ναυτικοί;
