Από τα ιστορικά υψηλά του Οκτωβρίου στην ελεύθερη πτώση της τάξεως του 64% μέσα σε μόλις πέντε εβδομάδες. Οι ναύλοι των δεξαμενόπλοιων VLCC υποχώρησαν απότομα, παρότι οι επιθέσεις εναντίον εμπορικών πλοίων στη Μέση Ανατολή συνεχίζονται. Τι άλλαξε τόσο γρήγορα σε μια αγορά που πριν από λίγο καιρό πλήρωνε αστρονομικά ποσά για τη μεταφορά πετρελαίου;

Η απάντηση βρίσκεται κυρίως στην επιστροφή μεγαλύτερων ποσοτήτων πετρελαίου από τις χώρες του Περσικού Κόλπου στις διεθνείς αγορές. Οι εξαγωγές έχουν πλησιάσει τα επίπεδα που καταγράφονταν πριν από τον πόλεμο με το Ιράν, παρά τις δυσκολίες και τους κινδύνους που εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν τα δεξαμενόπλοια στην περιοχή.
Σύμφωνα με στοιχεία του Baltic Exchange, οι ναύλοι των VLCC στη διαδρομή από τον Κόλπο του Ομάν προς την Κίνα υποχώρησαν στις 308 μονάδες Worldscale στις 13 Νοεμβρίου, από 841 μονάδες στις 8 Οκτωβρίου. Πρόκειται για πτώση περίπου 64%, η οποία αποτυπώνει τη μεγάλη αλλαγή που έχει σημειωθεί στην αγορά μέσα σε ελάχιστο χρονικό διάστημα.
Για να διατηρήσουν τις εξαγωγές τους, οι πετρελαιοπαραγωγές χώρες έχουν προσαρμόσει τον τρόπο με τον οποίο μεταφέρουν το αργό πετρέλαιο. Χρησιμοποιούνται εναλλακτικοί τερματικοί σταθμοί, μεταφορτώσεις από πλοίο σε πλοίο (STS) και διαφορετικές διαδρομές, ώστε να περιορίζεται η έκθεση των δεξαμενόπλοιων στους κινδύνους των Στενών του Ορμούζ.
Η αλλαγή αυτή επηρεάζει άμεσα τις ναυλώσεις. Όταν οι ασιατικές χώρες δυσκολεύονταν να εξασφαλίσουν πετρέλαιο από τη Μέση Ανατολή, στράφηκαν περισσότερο σε προμηθευτές από τις Ηνωμένες Πολιτείες, τη Δυτική Αφρική και τη Βόρεια Θάλασσα. Τα φορτία αυτά απαιτούσαν μεγαλύτερα ταξίδια, κρατώντας τα δεξαμενόπλοια απασχολημένα για περισσότερες ημέρες.
Τώρα που αυξάνονται ξανά οι διαθέσιμες ποσότητες πετρελαίου από τον Κόλπο, οι ασιατικές αγορές περιορίζουν τις αγορές από πιο μακρινούς προμηθευτές. Έτσι μειώνεται η ανάγκη για μεγάλα υπερατλαντικά ταξίδια, ενώ περισσότερα VLCC ολοκληρώνουν τις εκφορτώσεις τους στην Ασία και αναζητούν το επόμενο φορτίο.
Με απλά λόγια, υπάρχουν πλέον περισσότερα διαθέσιμα πλοία για τις μεταφορές που ζητούν οι ναυλωτές. Και όταν ο ανταγωνισμός μεταξύ των πλοίων αυξάνεται, οι ναύλοι πιέζονται προς τα κάτω.
Ο πόλεμος συνεχίζεται, αλλά η αγορά τιμολογεί διαφορετικά τον κίνδυνο
Τον Οκτώβριο, οι επιθέσεις σε δεξαμενόπλοια και η αβεβαιότητα γύρω από τη διέλευση των Στενών του Ορμούζ είχαν οδηγήσει τους ναύλους σε πρωτοφανή επίπεδα. Οι ναυλωτές ήταν διατεθειμένοι να πληρώσουν υπέρογκα ποσά για να εξασφαλίσουν πλοία που μπορούσαν να αναλάβουν φορτία σε μια ιδιαίτερα επικίνδυνη περιοχή.
Ένα μέρος εκείνων των υψηλών ναύλων αντανακλούσε τον αυξημένο γεωπολιτικό κίνδυνο. Καθώς ενισχύονται οι προσδοκίες αποκλιμάκωσης της σύγκρουσης, το πρόσθετο ποσό που ήταν διατεθειμένη να πληρώσει η αγορά για αυτόν τον κίνδυνο περιορίζεται.
Η υποχώρηση δεν αφορά μόνο τις μεταφορές από τη Μέση Ανατολή. Σημαντική πτώση καταγράφεται και στους ναύλους από τη Δυτική Αφρική προς την Ασία, καθώς η επιστροφή των φορτίων από τον Περσικό Κόλπο επηρεάζει τη ζήτηση για δεξαμενόπλοια και σε άλλες περιοχές.
Πάντως, το 64% αφορά συγκεκριμένα τον ναύλο της διαδρομής Κόλπος Ομάν–Κίνα και όχι το σύνολο των VLCC παγκοσμίως. Επίσης, οι μονάδες Worldscale εκφράζουν το επίπεδο του ναύλου και δεν ταυτίζονται με τα καθαρά ημερήσια έσοδα ενός πλοίου, στα οποία συνυπολογίζονται τα έξοδα και η διάρκεια του ταξιδιού.
Η διαθέσιμη χωρητικότητα αυξάνεται, οι ναυλωτές έχουν περισσότερες επιλογές και η αγορά δεν πληρώνει πλέον με την ίδια ένταση τον φόβο μιας γενικευμένης διακοπής των πετρελαϊκών μεταφορών.
Οι κίνδυνοι, ωστόσο, δεν έχουν εξαφανιστεί αφού τα εμπορικά πλοία εξακολουθούν να δέχονται επιθέσεις στην περιοχή και η διατήρηση των σημερινών εξαγωγικών ροών εξαρτάται από μια σειρά εναλλακτικών επιχειρησιακών λύσεων. Μια νέα σοβαρή διαταραχή στη μεταφορά πετρελαίου θα μπορούσε να αλλάξει ξανά, και μάλιστα πολύ γρήγορα, την ισορροπία της ναυλαγοράς.















