Μια σοβαρή σύγκρουση μεταξύ τριών μεγάλων δεξαμενόπλοιων αποφεύχθηκε κυριολεκτικά την τελευταία στιγμή, όταν ένα πλοίο πέρασε σε εξαιρετικά μικρή απόσταση από δύο άλλα δεξαμενόπλοια, τα οποία βρίσκονταν στη διαδικασία πρόσδεσης μεταξύ τους για την πραγματοποίηση μεταφόρτωσης πετρελαίου εν πλω (Ship to Ship – STS).
Το τρομακτικό περιστατικό καταγράφεται σε βίντεο που δημοσιεύτηκε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, προκαλώντας έντονες συζητήσεις μεταξύ των ναυτικών και των ανθρώπων της ναυτιλίας.
Στα πλάνα διακρίνονται δύο μεγάλα δεξαμενόπλοια που πραγματοποιούν τους απαραίτητους χειρισμούς προκειμένου να έρθουν κοντά και να προσδεθούν μεταξύ τους. Την ίδια στιγμή, ένα τρίτο δεξαμενόπλοιο προσεγγίζει από την αριστερή τους πλευρά, ακολουθώντας πορεία που το φέρνει επικίνδυνα κοντά στα δύο πλοία.
Ακόμη πιο συγκλονιστικό είναι το ηχητικό υλικό που συνοδεύει το βίντεο, με το Mooring Master να ακούγεται να δίνει συνεχώς εντολές για τους απαραίτητους χειρισμούς, διατηρώντας την ψυχραιμία του παρά την εξαιρετικά επικίνδυνη κατάσταση που έχει δημιουργηθεί.
Παράλληλα, ρωτά τον πλοίαρχο εάν ο αξιωματικός φυλακής έχει επικοινωνήσει με το διερχόμενο δεξαμενόπλοιο, καθώς η απόσταση μεταξύ των πλοίων μειώνεται ανησυχητικά.
Ο Mooring Master είναι συνήθως έμπειρος Πλοίαρχος Α΄, με εξειδίκευση στις επιχειρήσεις μεταφόρτωσης φορτίου μεταξύ πλοίων (STS). Αναλαμβάνει τον συντονισμό της προσέγγισης, της πρόσδεσης των δύο πλοίων, αλλά και επιβλέπει την φορτοεκφόρτωση, δίνοντας οδηγίες για τους απαραίτητους χειρισμούς και επιβλέποντας τη διαδικασία, με στόχο την ασφαλή ολοκλήρωσή της. Η παρουσία του δεν απαλλάσσει τους πλοιάρχους από την ευθύνη της ασφαλούς διακυβέρνησης των πλοίων τους.
Γιατί το διερχόμενο δεξαμενόπλοιο όφειλε να κρατήσει απόσταση
Όσοι έχουν συμμετάσχει σε επιχειρήσεις STS γνωρίζουν ότι η προσέγγιση και η πρόσδεση δύο μεγάλων δεξαμενόπλοιων απαιτεί εξαιρετικά προσεκτικούς χειρισμούς, συνεχή επικοινωνία και απόλυτο συντονισμό μεταξύ των γεφυρών.
Κατά τη συγκεκριμένη διαδικασία, τα δύο πλοία βρίσκονται σε κατάσταση περιορισμένης ικανότητας χειρισμών, καθώς δεν μπορούν παρεκκλίνουν της πορείας τους ή να αυξομειώσουν δραματικά την ταχύτητα τους, αφού μια απότομη αλλαγή πορείας ή ταχύτητας μπορεί να προκαλέσει σύγκρουση μεταξύ τους και να θέσει σε κίνδυνο την ασφάλεια ολόκληρης της επιχείρησης.
Πέρα από το γεγονός ότι τα δύο δεξαμενόπλοια βρίσκονταν σε διαδικασία πρόσδεσης για την πραγματοποίηση STS, με σημαντικά περιορισμένη δυνατότητα ελιγμών, το διερχόμενο πλοίο τα είχε και στη δεξιά πλευρά του, βλέποντας την αριστερή (κόκκινη) πλευρά τους. Σύμφωνα με τον Κανόνα 15 του Διεθνούς Κανονισμού Αποφυγής Συγκρούσεων στη Θάλασσα (ΔΚΑΣ), όταν δύο μηχανοκίνητα πλοία βρίσκονται σε διασταυρούμενες πορείες με κίνδυνο σύγκρουσης, εκείνο που έχει το άλλο στα δεξιά του υποχρεούται να φυλαχθεί.
Επομένως, ακόμη και αν εξετάσουμε το περιστατικό ως μια συνηθισμένη κατάσταση διασταυρούμενων πορειών, το διερχόμενο δεξαμενόπλοιο όφειλε να έχει λάβει εγκαίρως τα κατάλληλα μέτρα, μεταβάλλοντας την πορεία ή και την ταχύτητά του, ώστε να περάσει σε ασφαλή απόσταση.
Επομένως, με βάση τη διάταξη των πλοίων που παρουσιάζεται στο βίντεο, το διερχόμενο δεξαμενόπλοιο όφειλε να έχει λάβει έγκαιρα μέτρα ώστε να περάσει σε ασφαλή απόσταση, ανεξάρτητα από τους πρόσθετους περιορισμούς χειρισμών που αντιμετώπιζαν τα δύο πλοία κατά την πρόσδεσή τους.
Αντίθετα, η απόσταση μειώθηκε σε τέτοιο βαθμό ώστε να δημιουργηθεί άμεσος κίνδυνος σύγκρουσης, την ώρα που τα δύο δεξαμενόπλοια προσπαθούσαν να ολοκληρώσουν την προσέγγισή τους.
Παραμένει άγνωστο με ποιο σκεπτικό ενήργησε ο πλοίαρχος του διερχόμενου πλοίου, γιατί δεν είχαν ληφθεί νωρίτερα αποτελεσματικά μέτρα αποφυγής σύγκρουσης και εάν είχε προηγηθεί επικοινωνία μεταξύ των γεφυρών.
Οι χειρισμοί της τελευταίας στιγμής και η ψυχραιμία του Mooring Master φαίνεται ότι συνέβαλαν καθοριστικά στην αποφυγή μιας σύγκρουσης, η οποία θα μπορούσε να έχει σοβαρότατες συνέπειες για τα πληρώματα, τα πλοία και το θαλάσσιο περιβάλλον.
Στα σχόλια της δημοσίευσης υπάρχουν αναφορές ότι το περιστατικό σημειώθηκε ανοιχτά του Port Said, στην Αίγυπτο. Ωστόσο, η ακριβής τοποθεσία, ο χρόνος του συμβάντος και οι ταυτότητες των εμπλεκόμενων πλοίων δεν έχουν επιβεβαιωθεί.
Το βίντεο υπενθυμίζει πόσο γρήγορα μπορεί να εξελιχθεί μια επικίνδυνη κατάσταση στη θάλασσα και πόσο καθοριστική είναι η έγκαιρη λήψη αποφάσεων για την αποφυγή ενός σοβαρού ναυτικού ατυχήματος.
