Οι περισσότεροι ακούν ότι «αυξήθηκαν τα ασφάλιστρα πολέμου» και θεωρούν πως πρόκειται απλώς για ένα ακόμη οικονομικό μέγεθος της ναυτιλίας. Στην πραγματικότητα, όμως, πίσω από αυτά τα ποσοστά κρύβονται ποσά που μπορούν να αλλάξουν το κόστος ενός μόνο ταξιδιού κατά εκατομμύρια δολάρια.
Με τις επιθέσεις σε εμπορικά πλοία να συνεχίζονται στα Στενά του Ορμούζ, αρκετοί ασφαλιστές έχουν ήδη συστήσει στους πλοιοκτήτες να επανεξετάσουν τις διελεύσεις τους από την περιοχή. Την ίδια στιγμή, τα λεγόμενα War Risk Additional Premiums έχουν αυξηθεί αισθητά, μετατρέποντας κάθε ταξίδι στον Περσικό Κόλπο σε μια δύσκολη οικονομική εξίσωση.
Αυτό που δεν είναι ευρέως γνωστό είναι ότι το συγκεκριμένο ασφάλιστρο δεν αφορά ολόκληρο το ασφαλιστήριο του πλοίου ούτε καταβάλλεται για έναν χρόνο. Πρόκειται για μια πρόσθετη χρέωση, η οποία επιβάλλεται όταν ένα πλοίο εισέρχεται σε περιοχή που έχει χαρακτηριστεί υψηλού πολεμικού κινδύνου. Με απλά λόγια, κάθε διέλευση μπορεί να συνοδεύεται από ένα επιπλέον κόστος εκατομμυρίων δολαρίων.
Τι σημαίνουν στην πράξη τα ποσοστά
Πριν από την πρόσφατη κρίση, ένα σύγχρονο VLCC αξίας περίπου 120 εκατομμυρίων δολαρίων πλήρωνε πρόσθετο ασφάλιστρο γύρω στο 0,25% για τη διέλευση από την περιοχή. Αυτό μεταφραζόταν σε περίπου 300.000 δολάρια.
Σήμερα, όμως, τα δεδομένα είναι τελείως διαφορετικά.
Αν το πρόσθετο ασφάλιστρο ανέβει στο 2%, η επιβάρυνση φτάνει τα 2,4 εκατομμύρια δολάρια.
Στο 3%, το κόστος ανεβαίνει στα 3,6 εκατομμύρια δολάρια.
Εάν εφαρμοστεί ασφάλιστρο 5%, ο πλοιοκτήτης καλείται να πληρώσει περίπου 6 εκατομμύρια δολάρια μόνο για να ασφαλίσει τη διέλευση του συγκεκριμένου ταξιδιού.
Κατά την κορύφωση της πρόσφατης πολεμικής έντασης, ορισμένες αναφορές της ασφαλιστικής αγοράς έκαναν λόγο ακόμη και για χρεώσεις που άγγιξαν το 10% της ασφαλισμένης αξίας, κάτι που για ένα VLCC των 120 εκατ. δολαρίων σημαίνει περίπου 12 εκατομμύρια δολάρια.
Η εικόνα γίνεται ακόμη πιο εντυπωσιακή στα LNG carriers.
Ένα σύγχρονο πλοίο μεταφοράς υγροποιημένου φυσικού αερίου μπορεί να αποτιμάται στα 250 εκατομμύρια δολάρια ή και περισσότερο. Με πρόσθετο ασφάλιστρο 2%, το κόστος ανέρχεται περίπου στα 5 εκατομμύρια δολάρια. Στο 5%, ξεπερνά τα 12,5 εκατομμύρια, ενώ σε ακραία σενάρια της τάξης του 10% μπορεί να φτάσει ακόμη και τα 25 εκατομμύρια δολάρια.
Δεν σημαίνει βέβαια ότι κάθε πλοίο πληρώνει τα ίδια ποσά. Οι ασφαλιστές εξετάζουν ξεχωριστά κάθε περίπτωση, λαμβάνοντας υπόψη τη σημαία, τον τύπο του πλοίου, το φορτίο, τη διαδρομή, την ηλικία του πλοίου, ακόμη και τις διαδικασίες ασφαλείας που εφαρμόζει η διαχειρίστρια εταιρεία.
Αυτός είναι και ο λόγος που αρκετοί πλοιοκτήτες προτιμούν πλέον να περιμένουν λίγες ημέρες πριν εισέλθουν στον Περσικό Κόλπο ή να αναζητήσουν εναλλακτικές λύσεις, εφόσον αυτές υπάρχουν. Δεν είναι μόνο ο φόβος μιας επίθεσης που επηρεάζει την απόφαση. Είναι και το γεγονός ότι μια απότομη αύξηση του ασφαλίστρου μπορεί να αλλάξει πλήρως την οικονομική εικόνα ενός ταξιδιού.
Για τα δεξαμενόπλοια που μεταφέρουν πετρέλαιο από τον Κόλπο, η κατάσταση αυτή έχει άμεσο αντίκτυπο στους ναύλους. Όσο αυξάνεται το κόστος ασφάλισης, τόσο μεγαλύτερη αποζημίωση ζητούν οι πλοιοκτήτες από τους ναυλωτές για να αναλάβουν τον κίνδυνο. Έτσι, το επιπλέον κόστος μεταφέρεται σταδιακά στην αλυσίδα μεταφοράς και τελικά επηρεάζει την αγορά ενέργειας.
Η κρίση στα Στενά του Ορμούζ δείχνει ότι ένας πόλεμος δεν ανεβάζει μόνο την τιμή του πετρελαίου. Μπορεί να μετατρέψει μια ασφαλιστική χρέωση λίγων εκατοντάδων χιλιάδων δολαρίων σε έναν λογαριασμό πολλών εκατομμυρίων, πριν ακόμη το πλοίο ξεκινήσει το ταξίδι του.
