Μόλις 12 μίλια από το λιμάνι του Δυρραχίου σταμάτησε η πορεία του δεξαμενόπλοιου Hanuman, όταν οι αλβανικές αρχές τού απαγόρευσαν την είσοδο. Είχε προηγηθεί ενημέρωση της Ουκρανίας, η οποία συνδέει το πλοίο με τη μεταφορά ρωσικών πετρελαϊκών προϊόντων.
Το περιστατικό σημειώθηκε στις 29 Αυγούστου, ενώ το υπό σημαία Σιέρα Λεόνε δεξαμενόπλοιο πλησίαζε στο μεγαλύτερο εμπορικό λιμάνι της Αλβανίας. Σύμφωνα με όσα μετέδωσαν αλβανικά μέσα ενημέρωσης, το πλοίο έλαβε εντολή να μην εισέλθει στο λιμάνι και συνέχισε την πορεία του στην Αδριατική.
Δεν έχει διευκρινιστεί εάν το Hanuman μετέφερε εκείνη τη στιγμή ρωσικής προέλευσης φορτίο με προορισμό την Αλβανία. Τα διαθέσιμα στοιχεία επιβεβαιώνουν την απαγόρευση εισόδου, όχι όμως το είδος ή την τελική προέλευση του φορτίου που βρισκόταν στις δεξαμενές του.
Η ουκρανική στρατιωτική υπηρεσία πληροφοριών GUR ευχαρίστησε δημοσίως τις αλβανικές αρχές, χαρακτηρίζοντας την απόφασή τους σημαντική ένδειξη αλληλεγγύης στην προσπάθεια περιορισμού του ρωσικού εμπορίου πετρελαίου. Η Αλβανία φαίνεται ότι ενήργησε έπειτα από πληροφορίες που της διαβίβασε το Κίεβο για τη δραστηριότητα και τις επιχειρηματικές συνδέσεις του πλοίου.
Το Hanuman, IMO 9295048, είναι product tanker μεταφορικής ικανότητας περίπου 34.620 dwt, κατασκευασμένο το 2004 και μήκους 171 μέτρων. Πουλήθηκε το 2024 σε συμφέροντα που δεν έχουν δημοσιοποιηθεί και σήμερα δραστηριοποιείται με σημαία Σιέρα Λεόνε, χαρακτηριστικά που συναντώνται συχνά σε πλοία τα οποία έχουν ενταχθεί στο εμπόριο ρωσικών πετρελαϊκών προϊόντων.
Σύμφωνα με την GUR, το δεξαμενόπλοιο υποστηρίζεται από τη ρωσική Altoprae Marine, με έδρα το Novorossiysk, την οποία η Ουκρανία συνδέει με τον Ρώσο επιχειρηματία Gennady Timchenko. Η ίδια εταιρεία έχει αναφερθεί σε σχέση και με άλλα προβληματικά ή υπό κυρώσεις δεξαμενόπλοια, μεταξύ των οποίων το Eventin, που κρατείται στη Γερμανία από τον Ιανουάριο του 2025, και το ρωσικής σημαίας Cordelia Moon, το οποίο έχει εμφανιστεί επίσης με τις ονομασίες Walrus και Garnizon.
Οι ουκρανικές αρχές επέβαλαν κυρώσεις στο Hanuman τον Ιανουάριο του 2026, υποστηρίζοντας ότι από τις αρχές του 2025 είχε μεταφέρει τουλάχιστον 452.000 τόνους ρωσικών πετρελαϊκών προϊόντων από το Novorossiysk προς την Τουρκία, τη Σενεγάλη και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα. Στο ιστορικό του περιλαμβάνονται, σύμφωνα πάντα με το Κίεβο, και μεταφορτώσεις από πλοίο σε πλοίο ανοικτά της Augusta στην Ιταλία.
Θα πρέπει να διευκρινιστεί ότι η ένταξη ενός πλοίου στον ουκρανικό κατάλογο κυρώσεων δεν σημαίνει αυτομάτως ότι βρίσκεται και στους αντίστοιχους καταλόγους της Ευρωπαϊκής Ένωσης, των Ηνωμένων Πολιτειών ή του Ηνωμένου Βασιλείου. Η απόφαση της Αλβανίας δείχνει, ωστόσο, ότι οι πληροφορίες του Κιέβου μπορούν πλέον να επηρεάσουν άμεσα την πρόσβαση ενός πλοίου σε ευρωπαϊκά λιμάνια, ακόμη και όταν το νομικό καθεστώς δεν είναι ενιαίο σε όλες τις χώρες.
Προβλήματα είχαν καταγραφεί και κατά τον έλεγχο του πλοίου στο Novorossiysk τον περασμένο Μάρτιο. Οι ρωσικές αρχές το κράτησαν προσωρινά μετά από επιθεώρηση Κράτους Λιμένα, κατά την οποία αναφέρθηκαν ελλείψεις στο σύστημα αδρανούς αερίου και στον εξοπλισμό πρόληψης της ρύπανσης.
Η περίπτωση του Hanuman δείχνει ότι η πίεση στον λεγόμενο σκιώδη στόλο δεν περιορίζεται πλέον στην επιβολή κυρώσεων σε πλοιοκτήτριες εταιρείες και δεξαμενόπλοια. Η άρνηση πρόσβασης σε λιμάνια μπορεί να αποδειχθεί πολύ πιο άμεσο μέτρο, καθώς δυσκολεύει την εκφόρτωση, τον ανεφοδιασμό, τις επισκευές και τις αλλαγές πληρωμάτων.
Για τα λιμάνια, όμως, κάθε τέτοια απόφαση απαιτεί προσεκτικό έλεγχο των διαθέσιμων στοιχείων. Ένα πλοίο μπορεί να αλλάξει όνομα, σημαία, ιδιοκτησία ή διαχειρίστρια εταιρεία μέσα σε μικρό χρονικό διάστημα, ενώ η προέλευση του φορτίου γίνεται δυσκολότερο να εξακριβωθεί όταν έχουν προηγηθεί διαδοχικές μεταφορτώσεις στη θάλασσα.
Η Ουκρανία εντείνει παράλληλα τις προσπάθειες να πλήξει τις οικονομικές ροές της Ρωσίας πέρα από το πεδίο των στρατιωτικών επιχειρήσεων, έχοντας κινηθεί κατά πλοίων που κατηγορούνται για μεταφορά σιτηρών από κατεχόμενες περιοχές, ενώ επιδιώκει την κατάσχεση ρωσικών περιουσιακών στοιχείων σε ευρωπαϊκά κράτη.
Εάν υπάρξουν περισσότερα παράκτια κράτη που θα αρχίσουν να ενεργούν με βάση τα στοιχεία που διαβιβάζει το Κίεβο, τότε αρκετά πλοία που εξακολουθούν να μεταφέρουν ρωσικά καύσιμα μπορεί να βρεθούν αντιμέτωπα με πολλές δυσκολίες και όσο και λιγότερα λιμάνια τα οποία θα μπορούν να τα δεχτούν..
