Στο επίκεντρο βρίσκονται για ακόμη μια φορά οι πρακτικές της Κίνας, η οποία κατηγορείται ότι στοχοποιεί πλοία με σημαία Παναμά. Η ίδια απορρίπτει τις κατηγορίες, υποστηρίζοντας πως οι αυξημένοι έλεγχοι στα κινεζικά λιμάνια συνδέονται αποκλειστικά με ζητήματα ναυτικής ασφάλειας και όχι με πολιτικές σκοπιμότητες.
Μιλώντας σε εκδήλωση του Οργανισμού Αμερικανικών Κρατών στον Παναμά, ο πρέσβης της Κίνας στις Ηνωμένες Πολιτείες, Σιε Φενγκ, διέψευσε ότι οι εντατικοί έλεγχοι αποτελούν αντίποινα για την ακύρωση των συμβάσεων της CK Hutchison σχετικά με τη διαχείριση των λιμένων Μπαλμπόα και Κριστόμπαλ.
Οι αναφορές για αυξημένες επιθεωρήσεις εμφανίστηκαν από τον Μάρτιο, όταν πλοία με σημαία Παναμά άρχισαν να υποβάλλονται σε σημαντικά περισσότερους ελέγχους Port State Control στα κινεζικά λιμάνια. Παράλληλα, σύμφωνα με πληροφορίες της αγοράς, αυξήθηκε αισθητά και ο αριθμός των κρατήσεων πλοίων. Η εξέλιξη αυτή σημειώθηκε λίγο μετά την απόφαση του Ανώτατου Δικαστηρίου του Παναμά, το οποίο έκρινε αντισυνταγματικές τις συμβάσεις της CK Hutchison για τη λειτουργία των δύο στρατηγικής σημασίας λιμενικών τερματικών.
Στις αρχές Απριλίου, ο υπουργός Εξωτερικών του Παναμά, Χαβιέρ Μαρτίνες-Άτσα, έκανε δημόσια λόγο για τη σημαντική αύξηση τόσο των επιθεωρήσεων όσο και των κρατήσεων πλοίων με σημαία Παναμά, καλώντας το Πεκίνο να σεβαστεί τη νομική κυριαρχία των κρατών. Τη θέση του στήριξαν αρκετές κυβερνήσεις της Λατινικής Αμερικής, με πέντε χώρες να εκφράζουν επίσημα την αλληλεγγύη τους προς τον Παναμά.
Ανάλογες ανησυχίες είχε εκφράσει και η νέα πρόεδρος της Ομοσπονδιακής Ναυτιλιακής Επιτροπής των ΗΠΑ, Λόρα ντιΜπέλα. Σε προσωπική της δήλωση στα τέλη Μαρτίου ανέφερε ότι οι έλεγχοι ξεπερνούσαν κατά πολύ τα συνήθη επίπεδα και φέρονταν να πραγματοποιούνται βάσει άτυπης οδηγίας, εκτιμώντας ότι στόχος της Κίνας ήταν να ασκήσει πίεση στον Παναμά μετά την υπόθεση των λιμένων της Hutchison.
Απαντώντας στις επικρίσεις, ο Σιε Φενγκ υποστήριξε ότι όλες οι επιθεωρήσεις πραγματοποιούνται σύμφωνα με την κινεζική νομοθεσία και τις διεθνείς συμβάσεις.
Όπως ανέφερε, από τις αρχές του 2026 αρκετά πλοία με σημαία Παναμά έχουν εμπλακεί σε διαδοχικές συγκρούσεις με εμπορικά ή αλιευτικά σκάφη στα κινεζικά χωρικά ύδατα, περιστατικά που είχαν ως αποτέλεσμα να υπάρχει ένας μεγάλος αριθμός νεκρών και αγνοούμενων.
Για τον λόγο αυτό, σύμφωνα με τον ίδιο, οι κινεζικές αρχές ενίσχυσαν τους ελέγχους Port State Control στα πλοία που καταπλέουν στα λιμάνια της χώρας, αποκλειστικά για λόγους προστασίας της ανθρώπινης ζωής και της ασφάλειας της ναυσιπλοΐας, χωρίς να στοχοποιείται συγκεκριμένη σημαία ή κράτος.
Ωστόσο, στοιχεία του Tokyo MOU, τα οποία επεξεργάστηκε η Lloyd’s List Intelligence, παρουσιάζουν μια διαφορετική εικόνα. Σύμφωνα με τα δεδομένα, ο αριθμός των επιθεωρήσεων σε πλοία με σημαία Παναμά διπλασιάστηκε τον Μάρτιο σε σχέση με τα ιστορικά επίπεδα, και σχεδόν διπλασιάστηκε εκ νέου τον Απρίλιο. Παράλληλα, οι κρατήσεις που επιβλήθηκαν μόνο κατά τους δύο αυτούς μήνες ξεπέρασαν το σύνολο των κρατήσεων που είχαν καταγραφεί ολόκληρο το 2025.
Η ίδια έρευνα αναφέρει ακόμη ότι μετά την έναρξη των εντατικών επιθεωρήσεων αυξήθηκε αισθητά και ο αριθμός των πλοίων που αποχώρησαν από το νηολόγιο του Παναμά.
Στην ομιλία του, ο Κινέζος πρέσβης επέκρινε τις ενέργειες της κυβέρνησης του Παναμά, χαρακτηρίζοντάς τες «ξεκάθαρα πολιτικά υποκινούμενες». Αναφερόμενος στην ακύρωση της παραχώρησης της CK Hutchison, η οποία είχε συναφθεί το 1997, κάλεσε την πλευρά του Παναμά να αναθεωρήσει τη στάση της και να διασφαλίσει τα νόμιμα δικαιώματα και τα συμφέροντα των κινεζικών επιχειρήσεων.
Υποστήριξε ακόμη ότι εάν συμβάσεις μπορούν να ακυρώνονται, οι κανόνες της αγοράς να αγνοούνται, περιουσιακά στοιχεία να αφαιρούνται και επιχειρήσεις να εξωθούνται εκτός αγοράς, τότε δημιουργείται ένα περιβάλλον που αποθαρρύνει κάθε ξένη επένδυση στον Παναμά.
Παράλληλα, ανεπιβεβαίωτες πληροφορίες ανέφεραν ότι το Πεκίνο είχε δώσει κατευθύνσεις σε κινεζικές εταιρείες να περιορίσουν τις εμπορικές τους συναλλαγές με τον Παναμά. Η κρατική ναυτιλιακή εταιρεία COSCO είχε ήδη ανακοινώσει από τις αρχές Μαρτίου την αναστολή της υπηρεσίας μεταφοράς εμπορευματοκιβωτίων προς το λιμάνι της Μπαλμπόα.
Την ίδια στιγμή, η CK Hutchison έχει κινηθεί νομικά κατά του Παναμά, διεκδικώντας αποζημιώσεις πολλών εκατομμυρίων δολαρίων μέσω διεθνούς διαιτησίας. Η κυβέρνηση του Παναμά έχει δηλώσει ότι σκοπεύει να προκηρύξει νέο διεθνή διαγωνισμό για τη διαχείριση των δύο λιμένων μέσα στο έτος, προβλέποντας ότι κάθε λιμένας θα ανατεθεί σε διαφορετικό διαχειριστή.
Οι εξελίξεις αυτές ακολούθησαν τις δηλώσεις του προέδρου των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος είχε υποστηρίξει ότι η Κίνα ασκούσε ουσιαστικό έλεγχο στη λειτουργία της Διώρυγας του Παναμά.
