Όλο και πιο κοντά σε μια συμφωνία φαίνεται να πλησιάζουν οι ΗΠΑ και το Ιράν, η οποία θα μπορούσε να οδηγήσει στο άνοιγμα του Στενού του Ορμούζ και στην παράταση της εύθραυστης εκεχειρίας στην περιοχή. Σύμφωνα με πληροφορίες οι διαπραγματεύσεις έχουν περάσει σε ένα ιδιαίτερα κρίσιμο στάδιο.
Το Στενό του Ορμούζ είναι ίσως το σημαντικότερο ενεργειακό πέρασμα του πλανήτη, καθώς από εκεί διέρχεται μεγάλο μέρος των παγκόσμιων εξαγωγών πετρελαίου. Για τη ναυτιλία και ειδικά για τα δεξαμενόπλοια, οποιαδήποτε εξέλιξη στην περιοχή επηρεάζει άμεσα τους ναύλους, τα ασφάλιστρα κινδύνου, την βενζίνα και το πετρέλαιο που βάζουμε στα ντεπόζιτά μας και τη γενικότερη σταθερότητα της αγοράς.
Σύμφωνα με αμερικανικές πηγές που επικαλείται η Wall Street Journal, η Ουάσιγκτον φέρεται να συμφώνησε να δώσει μια οικονομική ανάσα στο Ιράν, χωρίς όμως προς το παρόν να δεσμεύεται για πλήρη άρση των κυρώσεων ή την αποδέσμευση παγωμένων ιρανικών κεφαλαίων.
Σε αντάλλαγμα, η Τεχεράνη φαίνεται να αποδέχεται σε πρώτη φάση την εξαγωγή των αποθεμάτων εμπλουτισμένου ουρανίου σε τρίτη χώρα, ενώ συζητείται και ένα προσωρινό «πάγωμα» του περαιτέρω εμπλουτισμού ουρανίου με αντάλλαγμα περιορισμένη χαλάρωση των κυρώσεων.
Ωστόσο, το Ιράν διαψεύδει ότι έχει δεσμευτεί σε οποιαδήποτε συμφωνία που σχετίζεται άμεσα με το πυρηνικό του πρόγραμμα, πέρα από τη γνωστή δημόσια θέση ότι δεν επιδιώκει την κατασκευή πυρηνικών όπλων.
Την ίδια στιγμή, πληροφορίες που μεταδίδονται από ιρανικά μέσα ενημέρωσης παρουσιάζουν μια τελείως διαφορετική εικόνα της συμφωνίας. Σύμφωνα με αυτές τις διαρροές, η πρόταση περιλαμβάνει πλήρη τερματισμό των εχθροπραξιών, ακόμη και παύση των ισραηλινών επιχειρήσεων στον Λίβανο, σταδιακή αποδέσμευση δισεκατομμυρίων δολαρίων ιρανικών κεφαλαίων που παραμένουν μπλοκαρισμένα στο εξωτερικό, αλλά και άρση του αμερικανικού ναυτικού αποκλεισμού στο Στενό του Ορμούζ.
Αν επιβεβαιωθεί ένα τέτοιο σενάριο, το Ιράν θα μπορούσε να επανεκκινήσει πλήρως τις εξαγωγές πετρελαίου, κάτι που θα άλλαζε σημαντικά τις ισορροπίες στην αγορά ενέργειας και στη ναυλαγορά των δεξαμενόπλοιων.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον προκαλεί και η αναφορά ιρανικών κρατικών μέσων ότι το Στενό του Ορμούζ θα παραμείνει υπό ιρανικό έλεγχο σε συνεργασία με το Ομάν, δίνοντας στην Τεχεράνη μεγαλύτερη στρατηγική επιρροή στην περιοχή σε σχέση με πριν από την κρίση. Μέχρι στιγμής πάντως, Αμερικανοί αξιωματούχοι δεν έχουν επιβεβαιώσει αυτούς τους ισχυρισμούς.
Αν πάντως επιβεβαιωθεί αυτό θα πρόκειται, όχι μόνο για μια ήττα των ΗΠΑ, αλλά για μια ήττα όλων των κρατών του Κόλπου και όχι μόνο, αφού θα λογοδοτούν πλέον στο Ιράν, το οποίο θα είναι ο απόλυτος ρυθμιστής των στενών του Ορμούζ.
Αναλυτές εκτιμούν ότι η συμφωνία έχει στηθεί κυρίως ως μια προσωρινή παράταση της εκεχειρίας, ώστε να κερδηθεί χρόνος για περαιτέρω διαπραγματεύσεις μέσα στις επόμενες 60 ημέρες. Τα πιο δύσκολα ζητήματα, όπως οι άρση των κυρώσεων, οι όροι για το Στενό του Ορμούζ και οι λεπτομέρειες αποδέσμευσης κεφαλαίων, φαίνεται να μεταφέρονται σε μεταγενέστερες συνομιλίες.
Παρά τα αισιόδοξα μηνύματα των τελευταίων ημερών, ο Ντόναλντ Τράμπ εμφανίστηκε πιο προσεκτικός και προσεχτικός, δηλώνοντας ότι οι ΗΠΑ δεν σκοπεύουν να βιαστούν για μια τελική συμφωνία αναφέροντας χαρακτηριστικά, «Έχω ενημερώσει τους εκπροσώπους μου να μην επισπεύσουν καμία συμφωνία. Ο χρόνος λειτουργεί υπέρ μας. Ο αποκλεισμός θα παραμείνει σε πλήρη ισχύ μέχρι να υπάρξει συμφωνία, πιστοποίηση και υπογραφή».
Την ίδια ώρα, δεν λείπουν και οι επικρίσεις για τη συμφωνία που διαμορφώνεται. Ο πρώην επικεφαλής αναλυτής για το Ιράν στις ισραηλινές στρατιωτικές υπηρεσίες πληροφοριών, Danny Citrinowicz, χαρακτήρισε τη συμφωνία «βαθιά προβληματική», υποστηρίζοντας ωστόσο ότι ίσως ήταν η λιγότερο κακή επιλογή που είχε μπροστά της η αμερικανική πλευρά.
Όπως σημείωσε, ένας παρατεταμένος ναυτικός αποκλεισμός δύσκολα θα ανάγκαζε το Ιράν να υποχωρήσει, ενώ μια νέα στρατιωτική κλιμάκωση θα μπορούσε να προκαλέσει τεράστιο οικονομικό κόστος χωρίς καμία εγγύηση επιτυχίας.
Το σίγουρο είναι ότι η κατάσταση στην περιοχή παραμένει εύθραυστη και δυστυχώς το μέλλον προβλέπεται δυσοίωνο, για την εμπορική ναυτιλία και κυρίως τους ναυτικούς, οι οποίοι βρέθηκαν για ακόμη μια φορά στο μάτι του κυκλώνα χωρίς να φταίνε σε τίποτα.
