Το κρουαζιερόπλοιο Villa Vie Odyssey, που υποσχόταν στους επιβάτες του μια κρουαζιέρα διάρκειας 15 ετών, εξακολουθεί να απασχολεί τη διεθνή επικαιρότητα. Μετά το φιάσκο της αιφνιδιαστικής διακοπής του ταξιδιού, όταν οι επιβάτες είχαν μόλις οκτώ ώρες για να εγκαταλείψουν το πλοίο, νέες καταγγελίες έρχονται στο φως, αυτή τη φορά από μέλη του πληρώματος.
«Είμαστε φυλακισμένοι». Με αυτά τα λόγια περιγράφει ένας από τους ναυτικούς την κατάσταση στο κρουαζιερόπλοιο που παραμένει στην Καμπότζη. Την ώρα που περισσότεροι από 200 επιβάτες αναγκάστηκαν να αποβιβαστούν, μέλη του πληρώματος καταγγέλλουν ότι παραμένουν εγκλωβισμένα, χωρίς να έχουν πληρωθεί και χωρίς να γνωρίζουν πότε θα μπορέσουν να επιστρέψουν στις πατρίδες τους.
Οι μαρτυρίες που δημοσιοποίησαν η Daily Mail και το περιοδικό Sail Away περιγράφουν μια κατάσταση πολύ διαφορετική από την πολυτελή ζωή που παρουσιάζονταν στους επιβάτες. Μέλη του πληρώματος υποστηρίζουν ότι δεν έχουν λάβει τους μισθούς Σεπτεμβρίου και Οκτωβρίου, ενώ καταγγέλλουν προβλήματα με την πρόσβαση στα διαβατήριά τους και δυσκολίες επαναπατρισμού λόγω των διαδικασιών εισόδου και εξόδου από την Καμπότζη.
Ιδιαίτερα ανησυχητικές είναι οι αναφορές για τις συνθήκες διαβίωσης αφού σύμφωνα με ανώνυμες μαρτυρίες, ο κλιματισμός έχει τεθεί εκτός λειτουργίας σε χώρους ενδιαίτησης του πληρώματος, με τη θερμοκρασία στις καμπίνες να φτάνει τους 42-43 βαθμούς Κελσίου. Άλλοι ναυτικοί κάνουν λόγο για καφέ νερό στις βρύσες, προβληματική ποιότητα φαγητού και δυσκολίες στην εξασφάλιση καθαρών ρούχων.
Ένας εργαζόμενος ισχυρίζεται μάλιστα ότι σε ορισμένες περιπτώσεις το πλήρωμα κατανάλωνε φαγητό που είχε περισσέψει από τα γεύματα των επιβατών. Άλλη μαρτυρία περιγράφει φόβο ακόμη και κατά τη διάρκεια των ταξιδιών, εξαιτίας της γενικότερης κατάστασης του πλοίου.
Οι συγκεκριμένες καταγγελίες δεν έχουν επιβεβαιωθεί στο σύνολό τους από ανεξάρτητο έλεγχο. Ωστόσο, οι αναφορές για καθυστερήσεις στις πληρωμές του πληρώματος έρχονται σε μια περίοδο κατά την οποία η διαχειρίστρια εταιρεία έχει αναγνωρίσει δημόσια ότι αντιμετωπίζει σοβαρά οικονομικά προβλήματα.
Από την πολυτελή κρουαζιέρα στην οικονομική κατάρρευση
Το Villa Vie Odyssey ξεκίνησε το ταξίδι του από το Μπέλφαστ τον Οκτώβριο του 2024, προσφέροντας στους επιβάτες τη δυνατότητα να ζουν για χρόνια πάνω στο πλοίο, ταξιδεύοντας σε διαφορετικές χώρες. Ορισμένοι είχαν πουλήσει ακόμη και τα σπίτια τους για να χρηματοδοτήσουν αυτή την επιλογή.
Δύο χρόνια αργότερα, το πλοίο βρίσκεται στο λιμάνι Sihanoukville της Καμπότζης, με τη διαχειρίστρια Villa Vie Residences να έχει αναστείλει τη λειτουργία του λόγω οικονομικών προβλημάτων. Σύμφωνα με τις αρχές της Καμπότζης, στο πλοίο επέβαιναν 203 επιβάτες και 156 μέλη πληρώματος όταν διακόπηκε το ταξίδι.
Ο ιδρυτής της εταιρείας, Mikael Petterson, παραδέχθηκε ότι τα οικονομικά περιθώρια είχαν εξαντληθεί. Απέδωσε σημαντικό μέρος της κρίσης στην εκτίναξη των τιμών των ναυτιλιακών καυσίμων, αναφέροντας ότι το κόστος ανά τόνο είχε αυξηθεί από περίπου 700 δολάρια σε 2.000 έως 3.000 δολάρια σε ορισμένες περιπτώσεις. Η εταιρεία εξετάζει πλέον επιλογές αναδιάρθρωσης και νέας χρηματοδότησης.
Τα οικονομικά προβλήματα, πάντως, φαίνεται ότι είχαν αρχίσει πολύ πριν από την οριστική διακοπή. Σύμφωνα με έρευνα του CBS News, εσωτερικά έγγραφα καταγράφουν οφειλές προς προμηθευτές καυσίμων, πράκτορες, προμηθευτές τροφίμων και εργαζομένους. Το πλοίο είχε επίσης αντιμετωπίσει προσωρινή κράτηση στο Χονγκ Κονγκ εξαιτίας ανεξόφλητης απαίτησης προμηθευτή καυσίμων.
Τι προβλέπεται για τους ναυτικούς όταν μια εταιρεία αδυνατεί να πληρώσει
Οι καταγγελίες επαναφέρουν ένα σοβαρό ζήτημα που συχνά περνά σε δεύτερη μοίρα όταν μια κρουαζιέρα διακόπτεται, και αυτή αφορά την προστασία των ανθρώπων που εργάζονται πάνω στο πλοίο.
Η Σύμβαση Ναυτικής Εργασίας του 2006 (MLC 2006) προβλέπει συγκεκριμένες υποχρεώσεις για την καταβολή μισθών, τις συνθήκες ενδιαίτησης και τον επαναπατρισμό των ναυτικών. Περιλαμβάνει επίσης απαιτήσεις οικονομικής εξασφάλισης για περιπτώσεις εγκατάλειψης πληρώματος, υπό τις προϋποθέσεις που ορίζει η Σύμβαση.
Η αδυναμία μιας εταιρείας να συνεχίσει τις δραστηριότητές της δεν σημαίνει ότι παύουν αυτομάτως οι υποχρεώσεις της απέναντι στους εργαζομένους. Στην πράξη, όμως, ο επαναπατρισμός μπορεί να γίνει ιδιαίτερα περίπλοκος όταν συνυπάρχουν οικονομικές εκκρεμότητες, περιορισμοί μετανάστευσης και ανάγκη παραμονής προσωπικού για την ασφαλή συντήρηση του πλοίου.
Για το Villa Vie Odyssey, το κρίσιμο ερώτημα δεν είναι πλέον μόνο αν θα βρεθούν χρήματα για να συνεχιστεί η κρουαζιέρα. Είναι και πώς θα εξασφαλιστεί ότι οι ναυτικοί θα λάβουν τα δεδουλευμένα τους και ότι όσοι επιθυμούν να αποχωρήσουν θα μπορέσουν να επαναπατριστούν με ασφάλεια.
Η εταιρεία δηλώνει ότι εργάζεται για την υποστήριξη επιβατών και πληρώματος, ενώ αναζητά λύση χρηματοδότησης. Οι καταγγελίες, ωστόσο, αναδεικνύουν την ανθρώπινη πλευρά μιας οικονομικής κρίσης που ξεκίνησε ως πρόβλημα λειτουργίας μιας κρουαζιέρας και εξελίχθηκε σε σοβαρή δοκιμασία για τους εργαζομένους της.
