Άσχημη τροπή έχει πάρει η επιχείρηση ρυμούλκησης του LNG carrier Arctic Metagaz, με το πλοίο να κατευθύνεται πλέον προς τα διεθνή ύδατα κοντά στη ζώνη ευθύνης της Μάλτας, την ώρα που παραμένει άγνωστο τι θα γίνει με το φορτίο και τη συνολική διαχείριση της κρίσης.
Το πλοίο, που συνδέεται με ρωσικά συμφέροντα, πλέει ακυβέρνητο από τις αρχές Μαρτίου μετά την επίθεση που δέχτηκε και την επακόλουθη έκρηξη που υπέστη. Η κατάσταση φαινόταν ότι είχε μπει στην τελική ευθεία αφού τις τελευταίες ημέρες το πλοίο βρισκόταν υπό ρυμούλκηση από λιβυκές αρχές και αρχικά η πορεία του έδειχνε ότι κατευθύνεται προς τη Μισράτα, ωστόσο τα πιο πρόσφατα δεδομένα δείχνουν αλλαγή κατεύθυνσης και απομάκρυνση από λιμάνια που θα μπορούσαν να υποστηρίξουν την εκφόρτωση του φορτίου του και τον έλεγχο της κατάστασης.
Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία παρακολούθησης, το πλοίο βρίσκεται περίπου 80–86 ναυτικά μίλια βορειοανατολικά της Μισράτα, κοντά στα όρια της περιοχής έρευνας και διάσωσης της Μάλτας, γεγονός που εγείρει ερωτήματα για πιθανή μεταφορά ευθύνης. Η πορεία αυτή έρχεται σε αντίθεση με τις αρχικές εκτιμήσεις ότι το πλοίο θα οδηγούνταν σε λιβυκό λιμάνι.
Η επιχείρηση ρυμούλκησης αντιμετωπίζει σοβαρές δυσκολίες. Το Σαββατοκύριακο, το συρματόσχοινο ρυμούλκησης έσπασε λόγω της κακοκαιρίας και των ισχυρών ρευμάτων, έχοντας σαν αποτέλεσμα να ξεκινήσουν επικίνδυνοι χειρισμοί για την επανασύνδεση του, ενώ καταγράφηκε και ανεξέλεγκτη παρασυρόμενη κίνηση. Αναλυτές επισημαίνουν ότι η δομική κατάσταση του πλοίου και η αβεβαιότητα γύρω από το φορτίο δυσχεραίνουν σημαντικά κάθε σχέδιο διάσωσης.
Την ίδια στιγμή, οι επιδεινούμενες καιρικές συνθήκες στην κεντρική Μεσόγειο, με ανέμους έως 46 κόμβους και κύματα που ενδέχεται να φτάσουν τα 5 μέτρα, αυξάνουν τον κίνδυνο για περαιτέρω επιδείνωση της κατάστασης.
Παραμένει ασαφές αν η αλλαγή πορείας είναι στρατηγική επιλογή των αρχών ή αποτέλεσμα επιχειρησιακών δυσκολιών, ενώ ούτε οι λιβυκές ούτε οι μαλτέζικες αρχές έχουν δώσει σαφείς απαντήσεις. Σχεδόν έναν μήνα μετά το αρχικό συμβάν, η υπόθεση του Arctic Metagaz παραμένει ανοιχτή και με αυξημένο ρίσκο.
Η εξέλιξη αυτή έχει ιδιαίτερη σημασία για τη ναυτιλία, καθώς αναδεικνύει τα κενά στον συντονισμό και τη διαχείριση κρίσεων σε διεθνή ύδατα, ειδικά όταν εμπλέκονται πλοία υψηλού περιβαλλοντικού κινδύνου. Θα πρέπει να θεσπιστεί από τον IMO και τα μέλη του ένα σαφές σχέδιο δράσης για τέτοιου είδους περιπτώσεις.
Σε αυτή την τεταμένη περίοδο που διανύουμε, η ναυτιλία και τα εμπορικά πλοία βρίσκονται στο στόχαστρο, με όλα τα εμπλεκόμενα μέρη να τα χρησιμοποιούν ως μοχλό πιέσεις στα πλαίσια των γεωστρατηγικών διαφορών και διενέξεων. Θα πρ΄πει λοιπόν να υπάρξει καλύτερη προετοιμασία για παρόμοια περιστατικά, αφού είναι πολύ πιθανόν να δούμε και άλλα τέτοια στο άμεσο μέλλον.
Το χρονικό της έκρηξης του LNG carrier Arctic Metagaz
Το Arctic Metagaz συγκλονίστηκε από μια έκρηξη γύρω στις 4 π.μ. στις 3 Μαρτίου, περίπου 150 ναυτικά μίλια νοτιοανατολικά της Μάλτας, σε ένα περιστατικό που η Μόσχα χαρακτήρισε ως ουκρανική επίθεση και ότι θα μπορούσε να επηρεάσει το εύθραυστο δίκτυο logistics του σκιώδους στόλου υγροποιημένου φυσικού αερίου του Κρεμλίνου. Το πλοίο έχει υποστεί κυρώσεις αφού συνδέεται με το εμπόριο ρωσικού υγροποιημένου φυσικού αερίου.
Και τα 30 μέλη του πληρώματος κατάφεραν να εγκαταλείψουν το πλοίο με τις σωσίβιες λέμβους και διασώθηκαν, σύμφωνα με τις ρωσικές και μαλτέζικες αρχές.
Το Υπουργείο Μεταφορών της Ρωσίας ανέφερε σε ανακοίνωσή του ότι «στις 3 Μαρτίου, το ρωσικό πλοίο μεταφοράς φυσικού αερίου Arctic Metagaz δέχτηκε επίθεση σε κοντινή απόσταση από τα χωρικά ύδατα του κράτους μέλους της Ευρωπαϊκής Ένωσης, της Μάλτας».
Το πλοίο μεταφοράς LNG είχε αποπλεύσει από το Μούρμανσκ και βρισκόταν εν πλω, όντας φορτωμένο με «ένα φορτίο που είχε εκτελωνιστεί σύμφωνα με όλους τους διεθνείς κανονισμούς», ανέφερε το υπουργείο, προσθέτοντας ότι «η επίθεση πραγματοποιήθηκε στα ανοικτά των ακτών της Λιβύης από μη επανδρωμένα ουκρανικά σκάφη».
