Νέες κατευθυντήριες οδηγίες για τη βελτίωση των συνθηκών εργασίας των γυναικών στα εμπορικά πλοία παρουσίασαν δύο γερμανικές ναυτιλιακές οργανώσεις, δίνοντας ιδιαίτερη έμφαση στην ασφάλεια, την πρόληψη της παρενόχλησης και τις ίσες επαγγελματικές ευκαιρίες.
Η WISTA Germany και η οργάνωση Frauen zur See παρουσίασαν στις 6 Οκτωβρίου, στο Αμβούργο, έναν πρακτικό οδηγό για τις ναυτιλιακές εταιρείες, ο οποίος καλύπτει ολόκληρη την επαγγελματική πορεία μιας γυναίκας στη θάλασσα, από την πρόσληψη και την πρώτη της ναυτολόγηση μέχρι την εξέλιξή της σε ανώτερους βαθμούς.
Μεταξύ των προτάσεων περιλαμβάνεται η ταυτόχρονη ναυτολόγηση τουλάχιστον δύο γυναικών στο ίδιο πλοίο, όπου αυτό είναι εφικτό, ώστε να περιορίζεται η κοινωνική απομόνωση και να διευκολύνεται η προσαρμογή τους στο περιβάλλον του πληρώματος.
Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται στην αντιμετώπιση περιστατικών εκφοβισμού, διακρίσεων και σεξουαλικής παρενόχλησης. Οι συντάκτες του οδηγού επισημαίνουν ότι ο φόβος αντιποίνων ή αρνητικών επιπτώσεων στην επαγγελματική εξέλιξη μπορεί να αποτρέψει μια ναυτικό από το να καταγγείλει ένα περιστατικό.
Για τον λόγο αυτό προτείνεται η δημιουργία εμπιστευτικών διαύλων επικοινωνίας με πρόσωπα στην ξηρά, ανεξάρτητων από την άμεση ιεραρχία του πλοίου, καθώς και η διερεύνηση των καταγγελιών με διαδικασίες που προστατεύουν όσους τις υποβάλλουν.
Από τον προστατευτικό εξοπλισμό μέχρι την επαγγελματική εξέλιξη
Ο οδηγός ασχολείται και με ζητήματα που επηρεάζουν άμεσα την καθημερινή εργασία στο πλοίο. Οι εταιρείες καλούνται να εξασφαλίζουν κατάλληλα μεγέθη προστατευτικών ενδυμάτων, υποδημάτων και γαντιών, καθώς και να ελέγχουν ότι τα σωσίβια, οι στολές εμβάπτισης και ο πυροσβεστικός εξοπλισμός εφαρμόζουν σωστά σε κάθε μέλος του πληρώματος.
Η σωστή εφαρμογή του εξοπλισμού αποτελεί βασική προϋπόθεση ασφάλειας, ιδιαίτερα κατά την εκτέλεση εργασιών στο κατάστρωμα, στο μηχανοστάσιο ή σε επιχειρήσεις αντιμετώπισης έκτακτων περιστατικών.
Παράλληλα, οι οργανώσεις εισηγούνται κατάλληλες συνθήκες ιδιωτικότητας στους χώρους ενδιαίτησης, πρόσβαση σε προϊόντα γυναικείας υγιεινής και επαρκή ιατρική υποστήριξη.
Στο επαγγελματικό σκέλος, προτείνουν διαφανή κριτήρια προαγωγής, ισότιμη συμμετοχή στην εκπαίδευση και στις επιχειρησιακές εργασίες, καθώς και υποστήριξη των ναυτικών που επιστρέφουν στη θάλασσα έπειτα από μακρά διακοπή της σταδιοδρομίας τους.
Τα στοιχεία του Διεθνούς Ναυτιλιακού Οργανισμού αποτυπώνουν το μέγεθος της ανισορροπίας και σύμφωνα με την έρευνα IMO–WISTA του 2025, οι γυναίκες αποτελούν μόλις το 1% των ναυτικών που απασχολούνται στους οργανισμούς οι οποίοι συμμετείχαν στην έρευνα, ενώ το ποσοστό τους μεταξύ των σπουδαστών ναυτικών ειδικοτήτων φτάνει το 5%.
Η διαφορά αυτή δείχνει ότι η προσέλκυση περισσότερων γυναικών στη ναυτική εκπαίδευση δεν εξασφαλίζει από μόνη της την αντίστοιχη παρουσία τους στα πληρώματα.
Οι νέες οδηγίες έχουν συμβουλευτικό χαρακτήρα και δεν αποτελούν υποχρεωτικό διεθνή κανονισμό. Απευθύνονται κυρίως σε πλοιοκτήτριες και διαχειρίστριες εταιρείες, τμήματα πληρωμάτων και ναυτικές σχολές, προτείνοντας πρακτικές που μπορούν να εφαρμοστούν τόσο κατά την πρόσληψη όσο και στη διάρκεια της υπηρεσίας στο πλοίο
