Κοράλλια σε βάθος άνω των 100 μέτρων, στο νησιωτικό σύμπλεγμα των Φούρνων, καταγράφει και μελετά το Ινστιτούτο Θαλάσσιας Προστασίας «Αρχιπέλαγος», αναδεικνύοντας τον υποθαλάσσιο πλούτο του Αιγαίου και τη σπάνια θαλάσσια βιοποικιλότητα που εξακολουθεί να παραμένει σε μεγάλο βαθμό άγνωστη.
Με αφορμή τις έρευνές του, το Ινστιτούτο κρούει τον κώδωνα του κινδύνου για την καταστροφή των κοραλλιογενών δασών από καταστροφικές αλιευτικές πρακτικές και θέτει ερωτήματα για την ουσιαστική προστασία των θαλάσσιων οικοσυστημάτων.
Αναλυτικότερα αναφέρει:
Το Αιγαίο είναι μία μοναδική θάλασσα, με έναν φυσικό πλούτο που σε μεγάλο βαθμό συνεχίζουμε να αγνοούμε. Τα δάση κοραλλιών που εξακολουθούν να επιβιώνουν σε βάθη μεγαλύτερα των 100 μέτρων αποτελούν μία μόνο πτυχή αυτής της σπάνιας βιοποικιλότητας, την οποία καταστρέφουμε μέρα με τη μέρα, πριν καν ανακαλύψουμε ότι υπάρχει.
Τα εναπομείναντα δάση κοραλλιών, που έχουν επιβιώσει από την καταστροφική δράση των συρόμενων αλιευτικών εργαλείων, όπως οι μηχανότρατες, βρίσκονται διάσπαρτα σε περιοχές του Αιγαίου και του Ιονίου.
Η καταγραφή και η μελέτη τους στα βάθη της μεσοφωτικής ζώνης απαιτούν επίμονη δουλειά, διαρκή παρουσία στη θάλασσα και εξειδικευμένο εξοπλισμό. Αυτή τη δύσκολη προσπάθεια συνεχίζει επί χρόνια το Ινστιτούτο Αρχιπέλαγος, σε συνεργασία με ειδικούς επιστήμονες από την Ελλάδα και το εξωτερικό, με την πολύτιμη συμβολή μελών των τοπικών αλιευτικών κοινωνιών και χωρίς χρηματοδότηση από επιδοτούμενα προγράμματα.
Σε θάλασσες που ακόμη και σήμερα γνωρίζουμε τόσο λίγο και κατανοούμε ακόμη λιγότερο, οι μεγαλοστομίες για θαλάσσια πάρκα με προϋπολογισμούς εκατοντάδων εκατομμυρίων ευρώ γεννούν εύλογα ερωτήματα: πόσοι από αυτούς τους πόρους θα καταλήξουν στην ουσιαστική προστασία της θάλασσας και πόσοι θα εξαερωθούν μέσα από μελετητικά γραφεία και περιβαλλοντικά λόμπι; Ο πρωθυπουργός έχει ανακοινώσει 780 εκατομμύρια ευρώ για την προστασία των θαλασσών, ενώ προγράμματα δεκάδων εκατομμυρίων επιπλέον βρίσκονται σε εκτέλεση. Γιατί χρειάζονται όλα αυτά τα εκατομμύρια και τι θα προστατεύσουν τελικά στην πράξη;
Οφείλουμε να δράσουμε για τις θάλασσές μας, με γνώση, πραγματικό ενδιαφέρον και ουσιαστικές πράξεις. Η θαλάσσια ζωή δεν περιορίζεται στα όρια που χαράζονται σε χάρτες μέσα σε γραφεία – ας θυμηθούμε ότι η ακτογραμμή μας εκτείνεται σε περισσότερα από 16.000 χλμ ζωντανών και παραγωγικών οικοσυστημάτων.
Πάνω απ’ όλα, οφείλουμε να σταματήσουμε την καταστροφή που προκαλούμε, να βάλουμε τέλος στην ανεξέλεγκτη χρήση καταστροφικών αλιευτικών εργαλείων και πρακτικών, αλλά και να εφαρμόσουμε την αρχή της πρόληψης. Δεν μπορούμε να ανεχόμαστε να συνεχίζεται η καταστροφή περιοχών χωρίς καν να γνωρίζουμε ποια οικοσυστήματα και είδη φιλοξενούν και ποιους υποθαλάσσιους θησαυρούς κρύβουν, όπως τα κοραλλιγενή δάση του νησιωτικού συμπλέγματος των Φούρνων.
Ας δώσουμε στις επόμενες γενιές τουλάχιστον την ευκαιρία να γνωρίσουν και να προστατεύσουν ό,τι έχει απομείνει από τον πλούτο των θαλασσών μας.
